Dubbel Bijzonder

Dubbel Bijzonder: hoogbegaafd en een gedragsstoornis

Bij hoogbegaafde kinderen kan net zo goed sprake zijn van een psychologische stoornis als bij andere kinderen. Dus ook een hoogbegaafd/ getalenteerd kind kan in het gedrag of de ontwikkeling tekorten of moeilijkheden ervaren. Als beide worden gediagnosticeerd spreken we van een dubbeldiagnose of van ‘dubbel bijzonder’ (‘twice-exceptional’). 

In de praktijk blijkt dit meestal te gaan om een combinatie van hoogbegaafdheid met een specifieke leerstoornis (bv. dyslexie of dyscalculie), autismespectrumstoornis (ASS) of een emotionele stoornis of aandachtstekortstoornis met hyperactiviteit (ADHD). De combinatie brengt gevolgen met zich mee voor diagnostiek en behandeling.

Het goed kunnen verzorgen van diagnostiek bij een dubbel bijzonder kind vereist kennis van en inzicht in het functioneren van hoogbegaafde kinderen plus kennis van deze stoornissen. Onderzoek bij hoogintelligente kinderen geeft een verhoogd risico op het stellen van een verkeerde diagnose, met name als er (mogelijk) sprake is van ASS of ADHD. Onderaan deze pagina gaan we hier nog nader op in.

De Testpsycholoog is gespecialiseerd in hoogbegaafdheid en wij stellen hoge eisen aan onze eigen deskundigheid, wat bijvoorbeeld blijkt uit ons opleidingsniveau (meerdere cum laude afgestudeerden) en persoonlijke ervaring. Wij verzorgen veel onderzoeken waarbij sprake is van comorbiditeit of meer complexe vraagstukken. Is uw kind mogelijk dubbel bijzonder? Laat het onderzoek dan verzorgen door een gespecialiseerd bureau. 

Neem contact met ons op

Werkwijze en inhoud

Voorafgaand aan een onderzoek zullen we ons in uw situatie verdiepen, eventuele documentatie lezen en een telefonische voorbespreking met u hebben. Na deze pré-intake bekijken we welke van onze onderzoeksters het best bij uw hulpvraag of hulpvragen past. Deze onderzoekster gaat nog verder op uw situatie in en verzorgt een uitgebreide intake/ anamnese. Daarna wordt een opzet voor het onderzoek gemaakt en deze wordt met u afgestemd. Het is mogelijk dat ook observaties (op school en/of thuis) worden opgenomen in het onderzoek, dit wordt met u afgestemd.

Na het onderzoek ontvangt u een uitvoerige rapportage met gedegen analyses. We geven handelingsgericht advies en wij kunnen u doorverwijzen of zelf een behandeling verzorgen indien nodig.

In een nabespreking worden de rapportage, conclusies en het advies met u besproken. Als u later nog vragen heeft kunt u altijd contact met ons opnemen, vanuit betrokkenheid en service staan we u graag te woord.

Kennis en ervaring

De Testpsycholoog is professioneel en ervaren. Ons team bestaat uit hoog opgeleide psychologen en orthopedagogen, waardoor we voor gedragsproblemen altijd specifieke deskundigheid in huis hebben. Voor iedere stap in het proces hebben we specifieke kennis, van intake (brede deskundigheid), via testafname (deskundige begeleiding van uw kind) en rapportage (specialistische analyses, deskundig advies) tot nazorg. Kijk bij ‘Over ons‘ of bij ‘De mensen van De Testpsycholoog‘ voor een nadere kennismaking.

Verhoogd risico op een verkeerde diagnose

Als er een overlap is tussen kenmerken van hoogbegaafdheid en kenmerken van psychologische stoornissen kan dit leiden tot een onterechte diagnose. Denk bijvoorbeeld aan een diagnose AD(H)D of ASS terwijl er sprake is van hoogbegaafdheid. Het gevolg kan zijn dat behandeling of hulpverlening wordt gebaseerd op deze foute diagnose. Om dit te voorkomen is goede deskundigheid bij de afname van onderzoek en de interpretatie van testresultaten vereist.

Onterecht geen diagnose stellen is ook mogelijk. Een hoogbegaafd kind kan kenmerken van een psychologische stoornis maskeren of compenseren waardoor de stoornis niet wordt erkend. Ook kunnen psychologische klachten of stoornissen een gevolg zijn van het hoogbegaafd zijn. Het is voor het welzijn van uw kind dan belangrijk dat een juiste diagnose wordt gesteld en dat hoogbegaafdheid wordt geïntegreerd in de aanpak. 

Veel voorkomende overeenkomsten ASS en Hoogbegaafdheid zijn: een asynchrone ontwikkeling (verbale onderdelen bij een IQ-test sterk beter dan de technisch/ruimtelijke onderdelen); hoogsensitiviteit / sensorische gevoeligheid; heftig reageren/ problemen met (het reguleren van) emotie; moeite met sociale interactie; bijzondere interesses, waarin deze kinderen zich sterk verdiepen (of verliezen); creatief denken; volwassen taalgebruik; focus op details of perfectionisme; een goede feitenkennis.

Veel voorkomende overeenkomsten AD(H)D en Hoogbegaafdheid zijn: taken of werkjes niet volledig afronden; taken of werkjes te laat inleveren; regels niet voldoende goed naleven; conflicten met leeftijdsgenoten; (hyper-)actief gedrag.

Een onderzoek naar gedragsproblemen bij een hoogintelligent kind vergt bijzondere deskundigheid. De Testpsycholoog kan hier uitkomst bieden.

Neem contact met ons op

De Testpsycholoog
Advies bij leren